Zbiornik na deszczówkę podłącza się do rury spustowej, czyli pionowego przewodu odprowadzającego wodę z rynny. Najwygodniej wykorzystać zbieracz z filtrem i funkcją ograniczania dopływu po napełnieniu pojemnika. O powodzeniu montażu decydują przede wszystkim stabilne podłoże oraz prawidłowa wysokość podłączenia. Błąd o kilka centymetrów może sprawić, że woda nie będzie wpływać do zbiornika albo zacznie przelewać się przy ścianie domu. Poniższa instrukcja dotyczy naziemnego zbiornika ogrodowego połączonego ze zbieraczem za pomocą krótkiego węża.

1. Dobór zbiornika i zbieracza do istniejącej rury

Najpierw trzeba zmierzyć rurę spustową i sprawdzić jej przekrój. Do rury okrągłej dobiera się zbieracz według średnicy, a do prostokątnej – według wymiarów boków. Samo określenie „uniwersalny” na opakowaniu nie wystarcza. Trzeba sprawdzić zakres wymiarów, zgodność z materiałem rury oraz sposób montażu: przez wycięcie odcinka albo wykonanie otworu w ściance.

Do niewielkiego ogrodu zwykle praktyczny jest zbiornik o pojemności 200–500 litrów, ale większy pojemnik nie zawsze oznacza lepsze rozwiązanie. Powinien zmieścić się przy rurze, pozostawiać dostęp do filtra i mieć kranik na wysokości umożliwiającej podstawienie konewki. Warto wybrać model nieprzezroczysty, z zamykaną pokrywą i otworem do czyszczenia.

Zbieracz powinien mieć filtr zatrzymujący liście oraz możliwość odcięcia dopływu na zimę. Jeżeli ma samoczynnie kierować nadmiar wody dalej rurą spustową, musi być zamontowany zgodnie ze schematem producenta. Nie każdy łapacz deszczówki ma taką funkcję – prosty otwarty wylew będzie podawał wodę również po napełnieniu beczki.

2. Przygotowanie miejsca, które wytrzyma pełny zbiornik

Litr wody waży około kilograma. Pełny zbiornik 500-litrowy obciąża więc podłoże masą ponad pół tony po doliczeniu samego pojemnika. Nie należy stawiać go bezpośrednio na trawniku, świeżo usypanej ziemi ani na kilku luźnych cegłach. Po deszczu takie podparcie może osiąść nierówno.

Stabilna podstawa i miejsce na konewkę

Stanowisko najlepiej wyznaczyć blisko rury spustowej, z zachowaniem odstępów wymaganych przez producenta zbiornika. Trzeba zostawić miejsce na wąż, obsługę kranika i wyjęcie filtra. Pojemnik nie powinien zasłaniać rewizji kanalizacyjnej, kratki wentylacyjnej ani dostępu do czyszczaka rury.

Na gruncie usuwa się darń i warstwę miękkiej ziemi, a następnie przygotowuje zagęszczoną podbudowę z kruszywa. Na niej można ułożyć płyty betonowe, zapewniając podparcie całej powierzchni dna wskazanej w instrukcji zbiornika. Grubość podbudowy zależy od gruntu i obciążenia; na podłożu podmokłym lub nasypowym potrzebne może być solidniejsze rozwiązanie.

Gotową powierzchnię sprawdza się poziomnicą w dwóch kierunkach. Nie należy korygować przechyłu przez podkładanie klinów pod sam zbiornik. Punktowe podparcie odkształca dno, a po napełnieniu może doprowadzić do jego uszkodzenia.

Jeśli kranik znajduje się nisko, można zastosować dedykowaną podstawę o odpowiedniej nośności. Wysokość najlepiej sprawdzić z konewką ustawioną pod wylewką jeszcze przed podłączeniem instalacji. Zbiornik wymagający zabezpieczenia przed przewróceniem należy zamocować zgodnie z instrukcją, szczególnie gdy pusty stoi w miejscu narażonym na wiatr.

Wysokość przyłącza wyznacza się dopiero po ustawieniu zbiornika na gotowej podstawie. Późniejsze podniesienie pojemnika zmienia poziom pracy zbieracza i może uniemożliwić prawidłowe ograniczanie dopływu.

3. Narzędzia i wyznaczenie wysokości przyłącza

Przed rozpoczęciem prac warto rozłożyć cały zestaw przy rurze i porównać elementy z instrukcją. Szczególnie ważne są uszczelki, króćce i wymagana średnica otworu. Brak jednej nakrętki często wychodzi na jaw dopiero po przewierceniu zbiornika.

• Miarka, poziomnica i marker do wyznaczenia osi połączenia.
• Wiertarka z otwornicą o średnicy zalecanej dla przyłącza.
• Piła odpowiednia do materiału rury, jeśli zbieracz wymaga wycięcia jej fragmentu.
• Pilnik lub gratownik, okulary ochronne i rękawice do obróbki krawędzi.
• Zbieracz, wąż, uszczelki i opaski dopasowane do wybranego zestawu.

Zbiornik ustawia się w docelowym położeniu i zaznacza miejsce przyłącza, najlepiej w fabrycznie przewidzianym polu. Następnie przenosi się wymaganą wysokość na rurę spustową. Punktem odniesienia jest oznaczenie podane w instrukcji zbieracza, a nie dowolnie wybrana krawędź jego obudowy. W wielu zestawach poziom przyłącza zbiornika musi odpowiadać określonemu poziomowi pracy zbieracza.

Wąż powinien być możliwie krótki, bez załamań i zwisających pętli. Nie należy jednak napinać go między króćcami. Warto też sprawdzić stan obejm rury: po przecięciu jej fragment nie może opaść ani odsunąć się od ściany.

4. Montaż zbieracza i szczelne połączenie ze zbiornikiem

Prace najlepiej wykonywać przy pustym zbiorniku i w suchy dzień. Podczas deszczu z rozciętej rury może nagle wypłynąć znaczna ilość wody. Jeśli miejsce montażu wymaga pracy na wysokości, potrzebny jest stabilny dostęp; nie należy opierać drabiny o zbiornik ani rurę spustową.

1. Zamontować zbieracz w rurze. W modelu wstawianym wycina się odcinek o długości podanej przez producenta, usuwa zadziory i osadza korpus we właściwym kierunku. W modelu nawiercanym wykonuje się otwór, a następnie zakłada element zbierający zgodnie z instrukcją.
2. Wykonać otwór w zbiorniku. Przed wierceniem trzeba ponownie sprawdzić wysokość oraz upewnić się, że od środka jest miejsce na uszczelkę i nakrętkę. Otwór wykonuje się bez nadmiernego nacisku, a wióry usuwa z wnętrza.
3. Osadzić króciec. Krawędź otworu powinna być gładka i czysta. Uszczelki zakłada się po stronie wskazanej przez producenta, a nakrętkę dokręca bez odkształcania ścianki.
4. Podłączyć wąż. Przewód nasuwa się na króćce i zabezpiecza wymaganymi opaskami. Połączenie nie może ciągnąć zbieracza ani wyginać przyłącza zbiornika.
5. Założyć kranik i zamknąć nieużywane otwory. Należy zastosować uszczelnienia przewidziane dla konkretnych gwintów i złączek.

Uszczelnienie bez silikonu na zapas

Przyłącze z płaską uszczelką powinno uszczelniać się właśnie na niej. Taśma PTFE na gwincie takiego połączenia zwykle nie pomaga, ponieważ gwint służy jedynie do dociśnięcia elementów. Inaczej postępuje się przy połączeniu uszczelnianym na gwincie – tutaj sposób uszczelnienia trzeba dobrać do konstrukcji złączki.

Nie należy pokrywać silikonem całego króćca „dla pewności”. Utrudnia to późniejsze rozebranie połączenia i może zamaskować źle ułożoną uszczelkę. Jeżeli producent wymaga dodatkowego preparatu, powinien to być produkt zgodny z materiałem zbiornika.

Plastikowe nakrętki dokręca się z wyczuciem. Mocne ściśnięcie uszczelki może wypchnąć ją spod kołnierza, a cienką ściankę zbiornika – wygiąć. Gdy połączenie przecieka, najpierw sprawdza się ułożenie elementów i czystość powierzchni, zamiast od razu zwiększać siłę dokręcania.

Po zamontowaniu zbieracza trzeba skontrolować mocowanie rury. Korpus powinien siedzieć stabilnie, a połączenia nie mogą pozostawać naprężone. W instalacji metalowej odsłonięte krawędzie cięcia zabezpiecza się zgodnie z zaleceniami producenta systemu rynnowego.

5. Próba szczelności i sprawdzenie pełnego zbiornika

Najpierw należy nalać do zbiornika niewielką ilość wody, tak aby przykryła przyłącze kranika. Po osuszeniu zewnętrznych powierzchni łatwo zauważyć krople. Następnie można stopniowo podnieść poziom wody i sprawdzić pozostałe połączenia. Napełniania nie zostawia się bez nadzoru.

Podczas pierwszego deszczu trzeba sprawdzić nie tylko to, czy woda wpływa do środka, ale również zachowanie instalacji po napełnieniu. W prawidłowo dobranym i ustawionym zbieraczu nadmiar powinien dalej odpływać rurą spustową. Jeżeli zastosowano osobny przelew, musi odprowadzać wodę do miejsca przygotowanego na taki odpływ, bez zalewania fundamentów, przejścia ani sąsiedniej działki.

Jeżeli pełny zbiornik przelewa się przez pokrywę, nie jest to normalny sposób działania instalacji. Trzeba sprawdzić wysokość podłączenia, drożność odpływu i to, czy użyty zbieracz rzeczywiście ogranicza dopływ.

6. Czyszczenie, użytkowanie i przygotowanie na mróz

Po pierwszych opadach warto zajrzeć do filtra, zwłaszcza gdy dach znajduje się pod drzewami. Później częstotliwość czyszczenia dopasowuje się do ilości zanieczyszczeń. Zamknięta pokrywa i zabezpieczone otwory ograniczają dostęp komarów, liści oraz światła sprzyjającego rozwojowi glonów. Deszczówka z dachu nie jest wodą pitną; w takim układzie służy przede wszystkim do podlewania i prac ogrodowych.

Przed mrozami należy odciąć dopływ i opróżnić zbiornik, jeśli producent nie dopuszcza zimowania z wodą. Opróżnienia wymagają również kranik, wąż i elementy zatrzymujące wodę. Położenie zaworów oraz sposób przechowywania osprzętu powinny odpowiadać instrukcji konkretnego modelu. Wiosną wystarczy usunąć osad, skontrolować uszczelki i ponownie przeprowadzić próbę szczelności przed pozostawieniem instalacji do normalnej pracy.